2023 Wilhelm Raabe Edebiyat Ödülü
“Sonradan Jon’a kısa bir not yazdım. (…) Çok yazık, dedim, birbirimize her şeyi söyleyebilirdik. Jon sık sık hatırlatır bunu. Sözümü tekrarlar – birbirimize her şeyi söyleyebilirdik, bu ‘her şey’ neler olurdu, diye sorar bana.”
Alışılmadık şartlarda geçen zorlu bir çocukluk, ikiye bölünmüş bir Berlin, terapi, kimi zaman zehirli kimi zaman şifalı gelen aile ilişkileri, kadın arkadaşlığının, anneliğin değişken doğası, eski aşkların, seçilmemiş yolların bıraktığı izler… Judith Hermann, Birbirimize Her Şeyi Söyleyebilirdik’te hem bunları anlatıyor hem de bazı sorulara yanıt arıyor: Yazmak hayata mı öykünür? Hatıralar sadece anımsanan mı yoksa kurulan şeyler midir? Söze dökülmeyen hisler ne kadar gizli kalabilirler?
Yapıtlarıyla Kleist ve Hugo Ball Edebiyat Ödülü gibi pek çok ödüle layık görülen Judith Hermann’ın anılarından yola çıktığı, romana yaklaşan bir yapıda yazdığı ve hayata, edebiyata karşı tavrını ortaya serdiği Birbirimize Her Şeyi Söyleyebilirdik’i yeni başlangıçlara, yaşamın geçiciliğine dair samimi bir itiraf.
“Hermann, bu kitapta zor olanı, güç elde edileni, ölümcül karanlığı bile nasıl büyük edebiyata dönüştürebileceğini hayranlık uyandırıcı bir özgüvenle açıkça ortaya koyuyor.”
–Der Spiegel
“Bu kitapta inanılmaz bir enerji, güzellik, vahşet ve ışıltı var. Metnin acımasızlığını, dürüstlüğünü ve aciliyetini her sayfada hissedebilirsiniz.”
–Die Zeit
KİTAP HAKKINDAKİ DÜŞÜNCEM;
Yazardan okuduğum ilk kitaptı, zorlamadı ama bir daha okurmuyum bilmem. İlişkiler, zorlu aile deneyimleri, ihtiyaçlar ve var olma yolculuğu. Kitapta, sadece kendi deneyimleri değil, daha önce yazdığı metinlere dair alıntılar ve bu metinlerin arka planına dair ipuçları da bulunuyor.
KİTAPTAN ALINTILAR;
Öykü derli topludur.
*****
Öykü okurun dikkatini gerçek olandan uzaklaştırır.
*****
Bir öykü için vereceğiniz her karar başka pek çok öyküyü elimine eder. Bir sözcük bir başka sözcüğü yok eder. Yazmak, silmek demektir.
*****
Hiç bir şey yatılacak bir öğle uykusuyla kıyaslanamaz.
*****
Kibir derdi. Düşüşten. Önce. Gelir.
*****
Öykü yazmak kuşkucu olmaktır. Okumak da kendini buna kaptırmaktır.
*****
Her zaman birden fazla gerçek bulunduğunu kabul etmek rahatlatıcıdır.
*****
Her insan hayatında en az bir kere bir şiir karşısında gözyaşlarına boğulabilmeli ve boğulmalı.
*****
Anlatmak, belki insanın düşünüp bir şey bulmasıdır. Ama düşünüp bir şey bulmak bence gerçekliğin dışına çıkmak ve bir başka gerçekliğin içine girme isteğidir.
*****
Yetişkinlerin gizemli dünyası, anlaşılmaz davranışları, kestirilemeyen huyları. Herkesin hem sınırlı hem sınırsız kendi dünyası, sabah alacasının ilk soluk grisi gibi beliren yapılar, örnekleri, bağlılıkları yavaş yavaş kavramak. Her dünyanın birden çok anlamı var..
*****
Kendimizi açıklamaya ne kadar çok çabalarsak karşımızdakini o kadar yanlış anlıyoruz."
*****
Bir cümleyi seçmek için verdiğimiz her karar başka pek çok cümleyi seçmeme kararıdır.
*****
Babam, yaşlanmak kahramanca sayılır, dedi.
*****
“Bugün olsa, mutluluk hep bir sonraki andır, derim – senin o sözde mutluluğu sapasağlam aşıp bir zarar görmeden kurtulduğum, mutluluğu o haliyle tanıyıp tekrar yitirdiğin, bıraktığın ve fırlatıp attığın andır.”
*****