Ahmet Rıfkı’nın bilinen tek romanı Hizmetçi Belası ile sürdürüyor. 112 yıl sonra Latin alfabesiyle yayımlanan romanda, Sultan II. Abdülhamid dönemi ve II. Meşrutiyet yıllarına tanıklık eden bir mirasyedi ailenin yalısına hizmetçi Nihal’in girmesiyle aile üyelerinin değişen yaşamları konu ediliyor. Romanda değinilen farklı sosyal ilişki biçimleriyle II. Meşrutiyet’ten önceki İstanbul’un toplum hayatında bozulan ahlak anlayışı farklı yönleriyle yansıtılıyor.
Hizmetçi Belası, gerek gündelik hayata ilişkin veriler taşıması, Galata ve Pera civarındaki mekânları betimlemesiyle gerek anlatı zamanındaki siyasi atmosferi bir fon olarak kullanmasıyla 20. yüzyıl başlarının İstanbul’undan gerçekçi bir kesit sunuyor. Böylelikle, günümüzden bakıldığında, yalnızca çetrefil bir aşk romanı olmaktan çıkıp tarihî bir vesika özelliği de kazanıyor.
Bu romanı okuyunuz! Hissen ve fikren ettiğiniz istifadeye müthiş bir tecrübe-i hayâtiyye inzimam edecek [hayat tecrübesi ekleyecek]; yürüdüğünüz ömür yolunda size birçok şeyler öğretecek. (Ahmet Rıfkı)
KİTAP HAKKINDAKİ DÜŞÜNCELERİM;
Mirasyedi bir ailenin yaşantısına dahil olan hizmetçi Nihal ve onunla birlikte aile üyelerinin çöken/değişen yaşamları anlatılır.
II. Meşrutiyet öncesi İstanbul’un sosyal yapısı, Galata ve Pera çevresindeki mekânlar ile siyasi hava arka plan olarak işlenir.
Dönemin sokakları, giyim tarzları, yeme-içme alışkanlıkları ve günlük yaşam şartları hakkında detaylı gözlemler sunar.
Ancak yazarın toplumsal çürümeyi ve yozlaşmayı anlatırken takındığı sansürsüz ve cesur tavır takdire şayan.
KİTAPTAN ALINTILAR;
"Güzelliği dillerin tarif edemeyeceği seviyelerdedir. Elinden pek çok iş gelir... Kibar konaklardan birinde yardımcı ya da hizmetçi olmak için iş aramaktadır ancak onun bu yalıya gelişi sıradan bir tesadüf değildir."
*****
İstanbul'un o dönemki köhne sokaklarında, içki tüketiminin vardığı boyutlar ve cinsel hastalıklar artık adiyattan (sıradan, günlük olaylardan) sayılır bir hâle gelmiştir. Mirasyedi evlatlar, babalarından kalan yalıları ve servetleri bu eğlence merkezlerinde birer birer tüketmektedir.
*****
"Romanın kahramanı Nihal, henüz sekiz aylık evli iken kocası siyasî sürgünler safında yer aldığı için Fizan'a sürülmüş genç ve yalnız bir kadındır..."
*****
Dönemin İstanbul'unun sokaklarının fiziksel durumu, mevsimlerin getirdiği zorluklar, insanların günlük hayattaki kıyafet ve yeme-içme tercihleri, Galata ile Pera civarındaki kozmopolit mekânların yozlaştırıcı etkisi yalı hayatının çöküşünü hazırlayan en büyük etkendir.
*****
Deniz görünce sadaka vermeli derler.
*****
İnsan kısmı kavun değil ki kokusundan anlayacaksın.
*****
Tabiat aşk ve hayat demektir.
*****
Ben size saygılı, siz bana muhabbete mecbursunuz, çünkü kardeşlik böyle gerektirir.
*****
Tıpta utanma olmaz.
*****
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder